Góry Izerskie polskie i czeskie. Przewodnik

Opis

Waldemar Brygier, Katarzyna Potocka-BrygierGóry Izerskie polskie i czeskie. Przewodnik 392 strony, 2 mapki pod skrzydełkami - zasięg przewodnika i okolice Jizerki, 5 planików miejscowości. Okładka miękka ze skrzydełkami. Oficyna Wydawnicza „Rewasz” – Wydanie I. Pruszków 2025 ISBN 978-83-8122-084-2Góry Izerskie, które po polskiej stronie Sudetów stanowią ich najdalej na zachód wysuniętą część, zawsze były w cieniu Karkonoszy. Po pierwsze są od nich niższe, po drugie z powodu, na pierwszy rzut oka, ich mniejszej atrakcyjności. Przy bliższym poznaniu okazują się bardzo atrakcyjne i naprawdę nie sposób zgodzić się z opinią nestora polskiej turystyki, Mieczysława Orłowicza, który napisał: „Zalesione wały o typie Gubałówki, na ogół płaskie i pozbawione przełęczy, porosłe aż po grzbiety pięknymi lasami i ubogie w widoki to Góry Izerskie”.

Przedzielone granicą, Góry Izerskie tworzą jak gdyby dwa różne światy. Dla osób znających tylko polską część, to w zasadzie góry dość płaskie, z długimi odcinkami, doskonale nadającymi się na lekkie spacery, jazdę rowerem, czy wędrówkę na nartach. Tymczasem po stronie czeskiej mamy dużo skał, głęboko wciętych dolin, stromych zboczy i niezwykłych widoków. Obie części różnią się też pod względem kulturowym.

By zrozumieć fenomen Gór Izerskich, trzeba poznać je z obu stron granicy. Dzisiaj granicę przekraczać możemy niemal wszędzie – dotarcie na czeską stronę nie jest trudne i warto tak planować swe trasy, by zahaczyć w czasie wędrówki o Góry Izerskie u naszych południowych sąsiadów.

Spis treściOd autorówFizjografia i geologiaKlimatPrzyroda Gór IzerskichOchrona przyrodyHistoria Gór IzerskichCzyje są Góry Izerskie, czyli zmienne graniceJoannici i Schaffgotschowie, czyli o osadnictwie na ŚląskuNa pograniczu łużyckim, czyli ziemia frýdlanckaCzeska szlachta, czyli kolonizacja od południaŚredniowieczne wojny i niepokojeBogactwo z gór i lasów, czyli gospodarka do XVI w.

Renesans, czyli miasta za RedernówCena niezależności , czyli powstanie stanowe i jego skutkiZiemie Valdštejna w czasie wojny 30-letniejTragiczny los Hansa Ulricha SchaffgotschaNowe rody i nowe porządkiDrwale i szklarze, czyli osady w sercu górW poszukiwaniu dochodów, czyli pańskie browaryAndreas Stelzig — ludowy bohater Gór IzerskichNa chwałę Bożą, czyli architektura i sztuka barokowaWojny o ŚląskGdy ludzie musieli jeść trawęWojna „do pierwszych śliwek” i cesarskie wizytacjeSposób na wysokie ceny, czyli izerscy przemytnicyPłótno i sukno, czyli początki izerskiego przemysłuWojny napoleońskie — dla jednych bieda, dla innych zyskiArchitektura przełomu XVIII i XIX w.

Tekstylia, szkło i biżuteria, czyli złoty wiek przemysłuJak wywieźć towary, czyli drogi i kolejeRewolucje i ich skutkiDo wód i w góry, czyli początki turystykiMiasta i architektura na przełomie XIX i XX w.

Powodzie i zapory wodnePowstaje CzechosłowacjaStrona śląska po I wojnie światowejMiędzywojenny modernizmBudowa fortyfikacji i aneksja SudetówII wojna światowaWysiedlenia i nowi mieszkańcyGranica polsko-czechosłowacka 1945–1990 i tereny „zakazane”Nazewnictwo Gór IzerskichFenomen izerskich pomniczkówHejnickie szlaki pielgrzymkoweOPISY TRAS TURYSTYCZNYCHTrasa 1. Przez polskie Góry IzerskieTrasa 2. Głównym Szlakiem SudeckimTrasa 3. Poznajemy Szklarską PorębęTrasa 4. Izerski standardTrasa 5. Śladem polsko-czeskiej współpracyTrasa 6. Góry Izerskie widokami stojąTrasa 6A. Śladami Adolpha TraugottaTrasa 7. Dla smakoszy i nie tylkoTrasa 8. Z młotkiem i żelazkiemTrasa 9. Doliną rzeki SmědejTrasa 10. Do czeskich źródeł IzeryTrasa 11. W sercu Gór IzerskichTrasa 12. Poznajemy LiberecTrasa 13. Na skały Gór IzerskichTrasa 14. W głębokich lasach Gór IzerskichTrasa 15. Pątniczymi ścieżkamiTrasa 16. Śladami Járy CimrmanaTrasa 17. W cieniu żywiołuTrasa 18. Malowniczą trasą do świata zabawekTrasa 19. Do królowej Gór IzerskichTrasa 20. Z izerskimi diabłami za pan bratTrasa 21. W głuszy izerskich lasówTrasa 22. Jizerky widokami stojąTrasa 23. Przez góry do dużego miastaTrasa 24. Ścieżkami południowych Gór IzerskichTrasa 25. Do źródeł Nysy ŁużyckiejTrasa 26. Z miastem i górami w tleSłownik miejscowościAlbrechtice v Jizerských horách • Antoniów • Bedřichov • Bílý Potok • Chromiec • Czerniawa-Zdrój • Desná •  Ferdinandov • Fojtka • Frýdlant • Gierczyn • Hejnice • Jablonec nad Nisou • Jakuszyce • Janov nad Nisou •  Jindřichovice pod Smrkem • Jiřetín pod Bukovou • Jizerka • Josefův Důl • Kopaniec • Kořenov • Krobica • Kromnów  •  Liberec • Lazně Libverda • Lučany nad Nisou • Mníšek • Nové Město pod Smrkem • Oldřichov v Hájích • Piechowice • Pobiedna • Příchovice • Przecznica  Raspenava • Smržovka • Szklarska Poręba • Świeradów-Zdrój • Tanvald • Velké Hamry  • Vratislavice nad Nisou Indeks nazwSpis planów